Blokzincir meselesi; Blokzincirlerimizden başka kaybedecek neyimiz var!



Teknoloji son 50 yılda inanılmaz bir atılım gerçekleştirdi malumunuz. Aslında 14.5 milyar yıllık evrende sadece 100.000 yıldır ne yaptığını bilen bir tür için fena bir ilerleme değil sanki. Bizden öncekiler kaç yapmıştı acaba?

Neyse, insan yaşamını şekillendiren icatları sıralayacak olursak bana göre İnternet’ten sonraki en büyük yenilik Blokzincir teknolojisi olabilir.

İnternet’in ilk zamanlarını düşünün. HTML ile kodlanmış tasarımcıları ağlatan siteler, hiçbişey yapmayıp sadece varolan sayfalar, ne yapacağını, hangi yöne gideceğini bilmeyen kullanıcılar, ilahi bir kaos hali. Aynı şey şimdiki Blokzincir dünyası için de söylenebilir. Daha yolun çok başında olmasına rağmen muazzam bir potansiyel barındıran bu teknoloji, tavsiyemce yakın durulması, yatırım yapılmayacaksa bile gelişmeleri takip edilmesi gereken bir gelişme.



Tamam da Blokzincir nedir?

Blokzincir şimdi şöyle; bir zincir var ve o zincire bloklar eklenerek genişletiliyor. Her neslin katkı koyduğu ortak insanlık kütüphanesi gibi düşünün. Her kullanıcı zincire bir veya birkaç blok ekleyerek bloğun genişlemesini sağlıyor. Daha fazla blok ekleyen kullanıcı, zincirde daha fazla bloğa sahip oluyor. Ne kadar ekmek, o kadar köfte tarzı ama teknolojik yönden.

Blokzincirler tek bir bilgisayarda değil ağdaki tüm bilgisayarlarda tutuluyorlar böylece hem tüm bilgisayarlar güçlerini birleştireriyorlar hem de bir bilgisayara bişey olursa ağ komple çökmüyor. Bu da ağın devamlılığı için güzel bir avantaj.

 

Tamam da hocam bu günlük hayatımızda ne işimize yarayacak?

Çok basit tabirle söyleyeyim. GELECEĞİ ŞEKİLLENDİRECEK!

Blokzincir teknolojisi, bir bilgisayarın yapacağı işi ağdaki tüm bilgisayarlara yaptırmaya yarayacak.

Böylece uzun süreli kesintisiz çalıştırma gerektiren veya çok fazla işlem yüküne sahip olan problemler bir süper bilgisayar yerine normal bilgisayarlara işlemcilerinin güçleriyle orantılı şekilde paylaştırılıyor.



Diyelim ki mimarsınız ve projenizi renderlayacaksınız. Ağa salın, diğer bilgisayarlar güçlerini birleştirsinler, sizin bilgisayarınızda kalsa 15 saatte yapılacak olan render blokzincir sayesinde 5-10 dakika sonra hazır olsun. Nasıl ama?

Bu şekilde araştırma merkezleri, devlet projeleri ve bağımsız projeler süper bilgisayar alma zahmetinden kurtulup araştırma bütçesini güzelleştiriyorlar. SETI Projesi‘ni duymuş muydunuz? SETI projesine, Bitcoinlerden de eskiye dayanan, bir nevi blokzincir projesi denebilir, izin veriyorum. Tek fark bir merkezinin olması ve dağıtık bilgisayarlardan sağlanan dataların o merkez bilgisayarda kayıt altında tutulması.

Yine blokzincire benzeyen bir ypaı olarak Torrent örneği verilebilir. Torrent’de de bir dosya ağdaki tüm kullanıcıların bilgisayarlarından indiriliyor bildiğiniz gibi. Hızlı, pratik, ama yeni başlayanlar için birazcık karmaşık.

 


Blokzincir, normal bir bilgisayarın kendi işlemcisinde gerçekleştirdiği işlemleri, kendi harddiskinde tuttuğu bilgileri ve daha fazlasını bir ağdaki tüm bilgisayarlara bölüştürmeyi vaadediyor. Herhangi bir yerde olmayan, dünyaya bölünmüş bir süperbilgisayar gibi. Gelecekte blokzincir üzerinde çalışan işletim sistemleri ve gelişmiş uygulamalar görmemiz oldukça olası.

 

Blokzincirin kullanımının artması, beraberinde farklı alanlarda faaliyet gösteren blokzincir uygulamalarının geliştirilmesine sebep oluyor. Şu anda ağırlıklı olarak finans sektöründe kullanılsa da, blokzincirin yapabileceklerinin bir sınırı yok. Teorik olarak dünyadaki tüm işlemcili cihazların güçlerini birleştirebilecek bir teknolojiden bahsediyoruz, farkındayız değil mi? Böyle bir güçle her şey yapılabilir. Ama biz şimdilik dünyayı fethetme planlarımızı bir kenara bırakıp somut örnekler üzerinden gidelim.

 

Blokzincirin şu an ağırlıklı olarak finans sektöründe kullanıldığını söyledim biraz önce. Onu biraz açıklayayım.

Bankanızdan başka bir bankadaki bir hesaba havale yapmayı denediniz mi? Ben denemedim ama söyledikleri kadarıyla biraz uğraştırıcı ve yorucu bir işlem. Ayrıca bankanın kestiği işlem ücretleri de can sıkabiliyormuş.

Blokzincir teknolojisi bunun önüne geçiyor örneğin. Günün dilediğiniz saatine dilediğiniz hesaptan dilediğiniz hesaba dilediğiniz miktarda transfer yapabiliyorsunuz. İşlem süresi yaklaşık 40 saniye, İşlem ücreti de 5-10 cent gibi bir miktara denk geliyor. Tabii ki bu işlemi dolar ile değil, kripto para ile yapıyorsunuz. Sonra onu bozdur dolar al, aynı kapıya geliyor. Pratik olarak deneyimledim, çok hoş bir duygu.

Blokzincir 1 – 0 Bankacılık

 

İnternet sitelerinin barınabilmeleri için gerekli olan bilgisayarlar var, bunlara host, yani doğrudan tercümeyle barınak diyoruz. Siteler bu bilgisayarlar üzerindeki kendi klasörlerinde varlar aslında. Bu yazıyı okuduğunuz cici blogum, dünyanın bilmem neresindeki bir bilgisayarın bilmem hangi folderının içinde yaşıyor. Ve oradan size el sallıyor.

Bunu neden söyledim? Blokzincirin finans sektörünü kendisine bağladıktan sonraki hedefinin hosting olacağını tahmin ediyorum. Şimdiden hosting meselesini blokzincir üzerine taşımayı amaçlayan bir(kaç) proje var. Proje pek iyiye gidiyor gibi görünmese de, bu fikir iş yapar diye düşünüyorum. %100 tam zamanlı aktif, kesintisiz ve merkezsiz, tekelsiz hosting bu, boru mu?

Blokzincirin merkezsiz oluşunun bir avantajı daha var, söylemeyi unuttum. Ortada bir ana bilgisayar, bilgilerin gönderilip alındığı bir merkez olmadığından hack olaylarına karşı sıradan sistemlerden çok daha fazla güvenli olmak doğasında var.

 


Hiç dezavantaj yok mu?

Olmaz mı? Var tabii ki. Mesela blokzincirin devamlı güncel tutulması gerekiyor. Herhangi bir işlem yapabilmek için blokzincirin tamamını bilgisayarınıza indirmelisiniz ki bu da boş yere GB’larca yerin işgal edilmesi demek. Çok geç olmadan buna bir çözüm bulunacağını tahmin ediyorum.

Şimdi blokzincirle uğraşmak için teknolojiyle hafif sarmaç dolaş olmak gerekiyor. Bu da sıradan bir ev kullanıcısının konuya hakim olabilmesini ve yararlanabilmesinin önünü tıkıyor. Daha halka yönelik çözümler yakındır.

 

Sonuç olarak kendisine bu kadar geniş bir kitle edinmeyi başarabilmiş ve de otoritelerin dikkatini çekmiş olan bir teknolojiden bahsediyoruz. Blokzincirin gelişip çok daha fonksiyonel olacağı hatta ve hatta günlük yaşamımıza bambaşka boyut katacağı günler yakındır gibime geliyor.

 

Dünyanın bütün bilgisayarları, birleşin!



Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *